Duitse inval

Categorie: Ongecategoriseerd
Gepubliceerd op donderdag 25 maart 2021 09:31
Geschreven door Marloes Koelewijn
Hits: 693

 Terug naar tentoonstellingsoverzicht >>>

 

Kort na de Nederlandse mobilisatie van 28 augustus 1939 viel Duitsland op 1 september 1939 Polen binnen. Voor Frankrijk en Groot-Brittannië was dat de druppel en beide landen verklaarden twee dagen later de oorlog aan Duitsland. Hiermee begon op 3 september 1939 de Tweede Wereldoorlog.

Net als in de Eerste Wereldoorlog wilde Nederland ook nu neutraal te blijven. Op 10 mei 1940 viel het Duitse leger echter Nederland binnen. De Duitsers kwamen het land onder andere binnen met de trein, de fiets, lopend en vanuit de lucht per parachute. Op veel plaatsen waren de Duitsers het verouderde Nederlandse leger de baas, maar op sommige plekken wisten de Nederlanders aardig stand te houden. Adolf Hitler vond dat de bezetting van Nederland te langzaam ging, waarop er besloten werd om Rotterdam te bombarderen om Nederland zo tot overgave te dwingen. Op 14 mei 1940 lieten Duitse vliegtuigen 1300 bommen op Rotterdam vallen en binnen dertien minuten stond de hele binnenstad in brand.

 

 Duitse inval 1  Duitse inval 2
 Afbeelding: RHCVV, 1010 Gerecht en gemeenten Abcoude-Baambrugge
 en Abcoude-Proosdij, 1646-1941, inventarisnummer 2968, telegram van
 14 mei 1940 19.30 – 21.05 uur.
 Afbeelding: RHCVV, 1010 Gerecht en gemeenten Abcoude-Baambrugge
 en Abcoude-Proosdij, inventarisnummer 2968,
 telegram van 14 mei zonder tijd.

 

Het gemeentearchief van Abcoude en Baambrugge bevat een telegram van generaal Henri Winkelman van 14 mei 1940. Hierin schreef hij dat ‘Duitschland heeft hedenmiddag Rotterdam gebombardeerd terwijl Utrecht eveneens met vernietiging wordt bedreigd ter sparing van de burgebevolking en ter voorkoming van verder bloedvergieten meen ik gerechtigd te zijn om [..] aan de daarvoor in aanmerking komende troepen het bevel te geven den strijd te staken’.1 Al op 14 mei was dus bekend dat Nederland zou capituleren, op 15 mei werd de capitulatie in het dorpje Rijsoord getekend. In de provincie Zeeland werd de strijd nog voortgezet, maar op 17 mei gaven ook de Nederlandse daar zich over.

In een ander telegram gaf Winkelman aan dat Nederland zich zou overgeven en dat er een periode van bezetting in het verschiet lag. ‘Ik doe een beroep op de bevolking om door een waardige, ernstige, rustige houding tijdens de bezetting die komen gaat den eerbied van den vijand af te dwingen. Door groote overmacht van de meest moderne middelen is hij er in geslaagd onzen weerstand te breken.’2

De teksten van deze twee telegrammen komen terug op de algemene bekendmaking die op 14 mei naar buiten werd gebracht, deze bekendmaking werd op 16 mei in Wilnis afgekondigd. Generaal Winkelman roept op tot het bewaren van een rustige en vastberaden houding en kijkt alvast vooruit naar het moment dat Nederland weer een vrij land zal zijn.3

 

 Duitse inval 3
 Afbeelding: RHCVV, 1050 Gemeente Wilnis, inventarisnummer 216-6,
 bekendmaking 5.

 

Bronnen:
1. RHCVV, 1010 Gerecht en gemeenten Abcoude-Baambrugge en Abcoude-Proosdij, 1646-1941, inventarisnummer 2968, telegram van 14 mei 1940 19.30 – 21.05 uur.
2. RHCVV, 1010 Gerecht en gemeenten Abcoude-Baambrugge en Abcoude-Proosdij, inventarisnummer 2968, telegram van 14 mei zonder tijd.
3. RHCVV, 1050 Gemeente Wilnis, inventarisnummer 216-6, bekendmaking 5.

Terug naar tentoonstellingsoverzicht >>>