Stichtse Vecht

Stichtse Vecht

De gemeente Stichtse Vecht is op 1 januari 2011 ontstaan door samenvoeging van de voormalige gemeenten Maarssen, Breukelen en Loenen. De gemeente heeft zo'n 63000 inwoners. Stichtse Vecht ligt tussen de steden Amsterdam en Utrecht en telt een aantal kernen, veelal bestaand uit dorpen of buurtschappen.Lees meer >>
De Ronde Venen

De Ronde Venen

De Ronde Venen is op 1 januari 2011 ontstaan door de samenvoeging van de voormalige gemeenten Abcoude en De Ronde Venen. De gemeente telt bijna 43000 inwoners en ligt op een steenworp afstand van Amsterdam, Schiphol en Utrecht. De belangrijkste woonkernen in de gemeente zijn de dorpen en buurtschappen Mijdrecht, Vinkeveen, Waverveen, Wilnis, Abcoude...Lees meer >>
De Bilt

De Bilt

De Bilt is een fusiegemeente die in 2001 is ontstaan na samenvoeging van de gemeenten Maartensdijk en De Bilt. Het gebied dankt zijn bestaan aan de grootschalige ontginningen van het waterrijke veen- en moerasgebied, die in de 12e eeuw zijn begonnen.Lees meer >>
Weesp

Weesp

De geschiedenis van Weesp gaat terug tot ver in de middeleeuwen. In het jaar 1156 komt de naam voor het eerst voor in een oorkonde van de bisschop van Utrecht. De naam “Weesp” betekent: “weide aan het water”. In 1355 krijgt Weesp van hertog Willem van Beieren stadsrechten. Het stadsrecht is één van de oudste archiefstukken van het gemeentearchief...Lees meer >>

Selecteer blogs uit de gemeente:

Festiviteiten in Loenen-Kronenburg anno 1712

Kronenburg 1718-1719

Gezicht op het Huis Kronenburg, afbeelding uit De Zegepraalende Vecht (1719)

Jaarmarkten en kermissen waren in voorgaande eeuwen dé gelegenheid bij uitstek voor de hardwerkende boeren, burgers en buitenlui om eens flink de bloemetjes buiten te zetten. Tegenwoordig zien we zulke meerdaagse braspartijen eigenlijk alleen nog tijdens grootschalige carnavalsvieringen in het zuiden des lands. Dat het feestgewoel nogal eens ontaardde in vechtpartijen en ongeregeldheden is daarbij geen verrassing.

Om toch de gevolgen van het drankmisbruik enigszins binnen de perken te houden hanteerde men ook eeuwen geleden al allerlei regels speciaal voor deze feestperiodes. Zo stelde de ambachtsheer van Loenen-Kronenburg Adriaan Wittert van der Aa in 1712 een uitgebreid reglement op dat ten doel had ernstige ongeregeldheden te voorkomen.[1]

Het werd in deze ordonnantie door Wittert van der Aa “..scherpelijk verboden ende geinterdiceert, strickter als ooijt..” om tijdens de periode van kermis en jaarmarkt te vechten “..ofte smijten ’t zij met messen, deegens, kannen, glasen, stocken, ofte eenigh ander geweer..”. Deed men dit toch dan liep de persoon in kwestie het risico lijf en goed te verbeuren. Herbergiers werd gelast vechtpartijen in hun etablissementen “..aenstonds..” bij de baljuw of de schout te melden. Niets werd aan het toeval overgelaten aangezien het ook de kooplui die met “koeck kramen, of stallen” de jaarmarkt of kermis zouden bezoeken, werd verboden hun koek “..te laten hacken, of met messen te laten snijden..” zodat er geen steek- of slagwapens op het kermisterrein aanwezig zouden zijn. Mochten de koekverkopers hierbij in gebreke blijven dan zouden hun bijlen, messen, blokken en koek in beslag genomen worden, en moesten ze nog een boete van zes gulden betalen bovendien.

De ambachtsheer probeerde echter niet alleen vechtpartijen te voorkomen. Hij had het ook niet zo op de kermisklanten die gewoonlijk op dit soort festiviteiten afkwamen. Wittert van der Aa verbood namelijk tevens “..alle comediand speelen, koordedansers, marrionetten, gogelaers, draaijborden, en andere speelen, hoe die genaemt mogen werden, mitsgaders valse speelders . Alles op de verbeurten van hare gereetschappen en daer en boven een boete van vijfentwintigh gulde..”. Je zou je bijna af gaan vragen hoe feestelijk het feestje in de heerlijkheid van Wittert van der Aa nog was.

 


[1] RHC Vecht en Venen, toegangsnummer 1007 Gerecht Loenen, (1547) 1595-1811 (1830), inventarisnummer 48.

Om RHC Vecht en Venen goed te laten functioneren maken we gebruik van cookies. Bekijk ons cookiebeleid.